###

Soortelijke massa van ladingen

###
Aanvullingen en correcties zijn welkom.


De soortelijke massa of dichtheid, vroeger het soortelijke gewicht geheten, wordt officieel uitgedrukt in kg/m³ (wat op het zelfde neerkomt als grammen per dm³ of grammen per liter).
De oudere eenheid was echter 1000kg/m³ (wat op hetzelfde neerkomt als gr/cm³). 
In schipperskringen gebruikt men echter meestal kg/hl.

kg/m³ (gr/dm3, gr/l)
1000 kg/m³ ( ton/m³, gr/cm³)
kg/hl
1
0,001
0,1
1000
1
100
10
0,01
1

Schippers werken met het aantal tonnen (1000kg) lading en met de dichtheid in kg/hl.
Om te weten hoeveel kubieke meter de lading inneemt , neemt men het aantal ton, vermenigvuldigt dat met 100 en deelt het door de dichtheid in kg/hl.

De dichtheid van de lading varieert al naar gelang de temperatuur en, bij gassen, de druk. Bij poeders, korrels, stortgoed, e.d. komen verschillen in de dichtheid voor, naar mate de lading goed of minder goed aangestampt of aangedrukt is. Bij natte of vochtige ladingen is de hoeveelheid water in de lading medebepalend voor het gewicht per volumeeenheid.

Het verschil tussen tabellen in natuurkundige werken en de tabellen, die schippers hanteren, zit hem in feit dat in de natuurkunde de dichtheid van de zuivere stof zelf bepaald wordt, bij het vervoer van stoffen tellen ook de ruimtes tussen de stoffen, verpakkingen en met de lading mee komende bestanddelen (water tussen zand, klei aan suikerbieten, enz.) mee.


Alle dichtheden bij benadering en opgegeven in kg/hl!
Tenzij anders vermeld: los gestort.
Verpakte ladingen en handgoed, tenzij anders vermeld: gestuwd.

Samengesteld met de goedwillende mede werking van de bezoekers van het binnenvaartforum.
Overige bronnen: Tuigage, Laden en Lossen, A.A.H. Spaan en G.J. Leygraaf, uitgeverij Born.
Th. Volmer, Constructie en bouw van schepen voor de binnenvaart, Amsterdam 1928.
Website: Elevator Holland.
Meer ook op de website van Solids Processing.




aardolieproducten en derivaten


In kg per hectoliter!
asphalt/bitumen
140-150
benzine
68-74
benzeen
90
diesel 84
koolteer 83
pek
110
petroleum
80
teer
120
tolueen
88




Bouwstoffen, zand, grind, enz.


In kg per hectoliter!
Aarde (zie ook tuinaarde)
160
Asbest
250 - 280
Bagger-Modder
125-185
Beton
240
Cement, los
zakken
vaten
135 - 145
125
90
Cementmortel
210
Chamotte
250
Gips gebrand
gegoten
gezeefd
181
97
125 - 140
Grind (droog, vochtig,  nat)
140 - 160 - 190
Kalk gebrand
geblust
kluitkalk ongeblust
schepkalk geblust
vette Luikse kalk
waterkalk
Doornikse kalk
125 - 130
140 - 160
80 - 90
60
50 - 52
55 - 60
70 - 75
Kalkcementmortel
190
Kalkmortel
170
Ketelzand/E-bodemas
70 - 90
Klei, nat
vochtig
droog
200
180
150
Leem
160
Schelpen (droog-nat)
75-102
Tuinaarde, nat
vochtig
droog
1650
1500
1400
Veengrond (droog, vochtig, nat)
23 - 50 - 97
Vliegas
100
Zand
kleiachtig zand
metselzand
200
120-130
?
duinzand, nat
duinzand, vochtig
duinzand, droog
200
170
155
Rivierzand nat
Rivierzand vochtig
Rivierzand droog
180
190
165
Fijnzand, nat
Fijnzand, vochtig
Fijnzand, droog
180
175
140



Brandstoffen.


In kg per hectoliter!
Antraciet
140 - 170
as
90
Bunkerkolen
80
Bruinkool
Bruinkoolbriketten
78 - 90
63 - 80
Cokes
Gietcokes
38 -  48
31
Houtskool hardhout (afhankelijk van grootte)
zachthout
19 - 22 - 40
11 - 15
Slakken
Hoogovenslak
60
Turf, gestuwd
gestuwd vochtig
turfstrooisel, geperste pakken
31 - 41
55 - 65
21 - 23
Steenkool
75 - 89
Steenkoolbriket
110




Ertsen.


In kg per hectoliter!
bauxiet
255
IJzererts 312 - 333
Mangaanerts
178
Nikkelerts in zakken
125
Kopererts in zakken
222
Looderts in zakken
222
Erts ??? (grof-korrel-fijn)
220-240-280




Granen, Zaden, e.d


In kg per hectoliter!
Boekweit, los
vers
in zakken
62 - 69
71 - 81
59
Bonen in zakken/los
58 - 83
Brouwgerst, droog
nat
44
92
Cacao gedopt in zakken
ongedopt
grof vermalen
50
60
35
Caoutchouc
92 - 99
Copra in zakken
40 - 46
Erwten, los
in zakken
65
60 - 63
Gerst, los
in zakken
60 - 71
71
Graan ??
75
Haver, los
in zakken
43 - 50
44
Lijnzaad, los
in zakken
gebroken lijnzaad
66  - 69
61 - 66
50
Lupinen, los
65
Mais los
68 - 75
Mais in zakken
68 - 72
Pinda's met dop, los gestort
22 - 26
Pinda's zonder dop in zakken 36 - 43
Rogge los
in zakken
66 - 78
62 - 65
Sesamzaad in zakken
40
Sojabonen, los 65
Sojabonen in zakken
83 ??
Sojaschroot  LP (= licht)
50
Tarwe, los
in zakken
77 - 80
59 - 71
Vlaszaad
72
Zonnebloempitten (los)
36-40



Derivaten

 (afgeleide producten)
In kg per hectoliter!
Citruspulppellets 60
Kokosschroot
53
Maisgluten voermeelpellets
Maispellets
55
53-55
Palmpitschilfers 53-55
Sojabonen getoast
Sojahull pellets
Sojahull
Sojaschroot
53
43-53
30-34
54-58
Tapioka-pellets
Tapioka-voermeel
64-68
59
Zonnebloempellets eu
Zonnebloempellets arg
44
50-53


Hout


In kg per hectoliter!
Acacia vers
gedroogd
100
77
Ahorn vers
gedroogd
92
68
Appel vers
gedroogd
105
75
Berken vers
gedroogd
92
64
Beukenhout gezaagd
vers
gedroogd
80 - 85
98
75
Ceder vers
gedroogd
75
50
Dennenhout gezaagd
vers
gedroogd
45 - 53
92
53
Djati vers
gedroogd
100
70
Ebben vers
gedroogd
140
121
Eiken vers
gedroogd
100
80
Elzen vers
gedroogd
91
53
Esdoorn vers
gedroogd
100
75
Grenen: Pitch-pine  gezaagd
Pitch-pine balken
75 - 80
80 - 89
Grenen: Amerikaans vers
gedroogd
100
81
Grenen: Riga gezaagd
vers
gedroogd
54 - 70
89
56
Groenhart vers
gedroogd
125
110
Hickory vers
gedroogd
100
88
Iepen vers
gedroogd
90
70
Kastanje vers
gedroogd
85
65
Kersenhout vers
gedroogd
90
67
Linden vers
gedroogd
78
46
Lorken/larix vers
gedroogd
80
64
Mahonie vers
gedroogd
85
72
Meidoorn vers
gedroogd
95
84
Noten vers
gedroogd
85
68
Palissander vers
gedroogd
100
91
Palmhout vers
gedroogd
125
100
Peren vers
gedroogd
85
72
Pokhout vers
gedroogd
150
132
Populierenhout gezaagd
vers
gedroogd
35 - 40
80
48
Pruimen vers
gedroogd
90
79
Vuren vers
gedroogd
70
45
Wilgen vers
gedroogd
70
53
IJzerhout vers
gedroogd
135
121
zaagsel
60




landbouwproducten


In kg per hectoliter!
Aardappelen, los
in zakken
66 - 80
40 - 44
Appelen
Appelen gedroogd, geperst
30
24
Beetwortelen, los
56 - 65
Hennepvezels
150 ??
Hooi in pakken
los
geperst
31 - 50
12 - 23
60
Hop
56
Katoenzaad
40
Suikerbieten 60
Vlas
15
Vlaszaad
72



metaalwaren.


In kg per hectoliter!
Aluminium
280
Brons
880
Staafijzer (vermoedelijk profielijzer)
300
Spoorrails
450
Staal- ijzerdraad kleine rollen
100 - 122
Staal- ijzerdraad grote rollen
154 - 384
Prikkeldraad op haspels
73 - 82






oliën


In kg per hectoliter!
lijnolie
94
olijfolie
91
raapolie 91





Steen


In kg per hectoliter!
Amaril
400
Baksteen
Waalsteen (zie ook klinker?)
150
179 - 185
Basaltsteen
286 - 321
Drijfsteen
85
Graniet
280
Grind (droog, vochtig,  nat)
140 - 160 - 190
Kalksteen, los gestort
kalksteen
200 - 222
250
Kalkzandsteen
190
klinker,
waalklinker (normaal, hardgrauw, rood)

180 - 185 - 190
Krijt
260
Lei
265 - 280
Marmer
Wit Marmer
275
260-284
Steen
Belgische hardsteen
gebroken gebakken steen
gebroken natuursteen

270
115 - 125
155 - 175
Steenslag (slijtlaag wegen)
165 - 170
Talk/speksteen
270
Tras/tufsteen, gemalen, in zakken
los
93
98
Zandsteen
250





Diverse vloeistoffen


In kg per hectoliter!
chloor (vloeibaar)
151
glycerol 126
Zoutzuur
120
Zwavelzuur
185





Voeding en huishouden


In kg per hectoliter!
Amandelen
45
Bakpoederi
90
Bier (los)
100
Boter
94
eierpoeder
25
gries
66
Keukenzout
215
Koffie in zakken
koffie groen
45 - 59
51
Meel in zakken
Meel los
68 - 80
50
Melk
103
Soda, droog
vochtig
87
145
Suiker, bruin in zakken
wit
90
160
Tabak in pakken
21 - 50
Thee in kisten
27 - 30
Vet
92 - 94
Was
95 -97
Zout in zakken
62 - 71



Diversen


In kg per hectoliter!
Aluin
170
Bagger-modder
Afvalwaterslik
125-185
80
Beenderen (los?)
165
Cellulose in pakken
59 - 68
Glas (niet bekend hoe!)
260
Grafiet
190 - 230
Guano (los)
75 - 95
Haliet / Steenzout
102
Hars
107
Huishoudelijk afval
70
Katoen (geperst, gestuwd)
147 - 150
Kalizout, los gestort
103 - 116
Ketelslak
100
Koeien ??
60 - 90
Kurk
20 - 24 - 35
Leer gevet
droog
102
86
Lijm ?
127
Paarden
45 - 55
Papier in pakken
52 - 71
Salpeter in zakken
gestort
95 - 101
194 - 200
Vismeel
90
Wol in balen
15
Zijde (balen)
130
Zwavel
19 - 21



top



###