Afb. IJsbrekers en ijsbrekende sleepboten

Naar Menu Sleepvaart.

Een Langedijker ijsboeier wordt met vereende krachten door de vaart(5) getrokken. Het is nu niet echt wat men zich bij een ijsbreker voorstelt, maar het is er toch echt één.

Werfboekje m.b.t. de bouw van een ijsboeier.

Foto ingezonden door N. Vader, Broek op Langedijk.
(groot formaat)

Sleepboten vervulden al spoedig een belangrijke taak als ijsbreker.
Ook tijdens de winter van 1940 moest de stoomsleepboot Siberië (schepenDB) met haar 590 pk actief worden.

Midden voor de stuurhut is een raar kastje te zien. Waarvoor het dient is ons helaas niet bekend.

Foto: Archief Leo Schuitemaker.
(groter formaat)

Sleepboten breken het ijs over het algemeen door op het ijs te schuiven waarna ze er door hun gewicht door heen zakken. Zoiets vereist een voorsteven, die niet al te diep steekt.

Slb. Herman-Gre. In 1940 gebouwd als Vigore II bij Barkmeijer te Vierverlaten. 18,25 x 4,55 x 1,9 m. Oorspronkelijk 150 Pk Brons, later 450 Pk Deutz. [SchepenDB].

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

Dat men bij een flinke ijsvloer een aardig eind op het ijs kan schuiven, toont deze foto met links Slb. Woelwater en rechts Slb. Golfbreker van Wagenborg Delfzijl.
De Woelwater werd in 1938 bij Bijlsma in Wartena gebouwd. Afmetingen: 17.21 x 4.55 x 2.35 m Motor: Brons T3L, 150 pk.
Gegevens over slb. Golfbreker ontbreken mij.

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

Niet elke sleepboot had een geschikt model voor het breken van ijs bovendien diende het voorschip extra sterk gebouwd te zijn. Dit probleem trachtte men op te lossen door tijdelijke voorzetstukken.
Stoomsleepboot Lodewicus [SchepenDB] is hier uitgerust met een soort van ijsploeg. Deze schuift onder het ijs en drukt het ijs omhoog. Het is voornamelijk kracht en snelheid dat het ijs doet breken.

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

De ijsploeg heeft als voordeel dat er minder ijs bij de scheepsschroef terecht zal komen toch waren sleepboten met een ploeg in de minderheid. De ploeg werd nog het meest door sleepboten op de rivieren gebruikt. Om voldoende ruimte in het ijs te krijgen werd er meestal met twee of meer sleepboten tegelijk gewerkt.

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

De ijsschoen of slof schoof OP het ijs. Zijn eigengewicht gecombineerd met dat van de sleepboot deed het ijs breken. De bolle bovenkant die sommige van deze sloffen hadden, moest voorkomen dat er al te veel ijs op bleef liggen, zegt men.

De Dieuwertje Goedkoop met "De Vrouw Grietje" op sleeptouw in actie op de Amstel in 1963.

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

Deze foto van de Esperance [SchepenDB] laat zien dat ijsslof en sleepboot door het ijs omhoog gedrukt kunnen worden.
(Meer ijsbrekende sleepboten.)

Foto: Archief Harry de Groot.
(groot formaat)

Aan echte ijsbrekers had men in de naoorlogse jaren rond Amsterdam ondermeer de IJsbreker I en II, de IJsbeer, de Walvis en de Poolvos. De ijsbrekers waren eigendom van
Vereniging van Algemene Scheepvaartbelangen Amsterdam. De laatsten, de Walvis en de Poolvos, gingen in 1982 in andere handen over.

Foto: Vereniging van Algemene Scheepvaartbelangen Amsterdam.
(groot formaat)

Voor zover bekend is de Walvis momenteel de enige echte ijsbreker, die nog operationeel gehouden wordt. De Walvis werd in 1949 gebouwd en mat 30 x 7,65 meter. Het schip werd met drie 290pk Thomassen motoren voortgestuwd.

Foto: Gert Herreburg, Abcoude.
(groot formaat)

E> IJsbreken op de Zaan.
E> Stichting IJsbreker Walvis.

De ijsbreker 'Poolvos' is ook nog steeds actief, maar vaart nu als duwboot.
(Meer foto's)

Oranje sluizen, Amsterdam, januari 1979
(iets groter formaat)

Niet om ijs te breken, maar om houten schepen bij het varen tegen het ijs te beschermen, is het ijsboord. Een gordel van houten planken of stalen platen rond het (voor)schip.

Foto: Jacob Olie.
Amstel, Amsterdam 12 februari 1897.
(groot formaat)

Een konvooi nadert de Oranjesluis.

(groter formaat)

Naar Menu Sleepvaart.

top

JavaScript DHTML Menu Powered by Milonic

Statistieken