Aanvullingen en correcties zijn welkom.

zijschroef steilsteven dankbaarheid.


Een bijdrage van H. Visser, Zwolle.

Menu zijschroeven.



zijschroef
De zijschroef of Lamme-vlerk, Lamme-arm aan boord van de steilsteven 'Dankbaarheid', schipper J. Visser, Zwolle. (scheepsportret)
De installatie, vermoedelijk uit 1953, is gemaakt door fa. Ridderinkhof te Hasselt.

(Groot formaat)


Samofa
De installatie wordt, via een leren drijfriem, onderdeks aangedreven door een 2 cylinder Samofa diesel. Deze is afgesteld op 25 PK bij 1250 toeren. De overbrengverhouding is iets meer dan 2:1.


aandrukrol
De aandrijvende poelie zit bij de Dankbaarheid niet direct op de motor maar deze wordt via twee V-snaren aangedreven. De derde V-snaar verzorgd de waterpomp.
De looprichting van de drijfriem is rechtsom, de spanrol bevindt zich dus links achter de motor en is slechts voor een klein gedeelte te zien. Met het staaldraadje rechts kan men de spanrol lichten waardoor de drijfriem gaat slippen en de installatie stil komt te staan.


a99
De 'motor'poelie meet 27 cm de andere is 56 cm. De drijfriem is 15 cm breed. Met riemverbinders is er een extra stuk tussen de riem geplaatst.
De V-snaar overbrenging lijkt mij te krap bemeten om het volle motorvermogen over te brengen.

Foto: Pieter Klein
Hasselt 28 juli 2007.
(groot formaat)


zijschroef
De leren riem loopt bovendeks over een grote poulie, hier netjes afgedekt door een kap (1).  De ene zijde van de as, ook al afgedekt door een kap (2) is beschikbaar voor het aandrijven van andere dekwerktuigen. Het andere eind zit verborgen in de sleef(2) (3), die met een knevel (4) vastgezet en met een hefboom (5) naar binnen of naar buiten geschoven kan worden. Aan het eind van de sleef zit de haakse overbrenging (6).
Prominent aanwezig is het liertje waarmee de zijschroef getakeld wordt.
Aan de voet daarvan het pedaal (7) waarmee de rem op de aandrijfas bediend wordt.
Nummer 8 tenslotte is de afneembare uitlaat.


sleef
De sleef is uitgeschoven. In de sleef bevindt zich een soort koppeling, die moet voorkomen dat de schroef kan draaien wanneer de sleef ingeschoven is.
Met de handgreep links wordt de spanrol van de drijfriem bediend.
In het midden de knevel waarmee de sleef vast geklemd wordt. Aan de haakse overbrenging, de kruiskoppeling van de schroefas.





sleef koppeling
Ik heb een gok gedaan naar hoe het inwendige van deze sleef er ongeveer uit moet zien.

De aandrijvende as heeft een vierkant gedeelte dat, wanneer de sleef uit geschoven is (boven), in een vierkant gedeelte van de bus op de as van de haakse overbrenging, valt.

Is de sleef ingeschoven (onder) dan kan het vierkante gedeelte vrij in de bus ronddraaien.


galg
De galg voor de zijschroef in uitgeklapte toestand.
Dit kraantje is uitgerust met twee hijsdraden. De installatie kan zowel vanaf het voordek, als vanaf het achterdek gehesen worden.
Aan de neergeklapte arm het steuntje waarin de schroefas in geheven toestand rust.
Achter deze arm op de potdeksel een lip waarin de borgketting op juiste lengte ingehaakt kan worden.

Foto: Pieter Klein,
Tjonger Friesland, 2 september 2010.
(groot formaat)


galg
De galg in ingeklapte toestand. De borgketting is hier goed te zien.
Net achter de galg de met touw omwoelde 'afhouder'.

Foto: Pieter Klein,
Tjonger Friesland, 2 september 2010.
(groot formaat)


waterplanten
En van de nadelen van de zijschroef is ook dat men makkelijk vuil en waterplanten in de schroef krijgt.
De brogketting en de afhouder zijn op de achtergrond te zien.

Foto: Pieter Klein,
Tjonger Friesland, 2 september 2010.
(groot formaat)


stuurhut  stuurhut
De bediening in de stuurhut.

Links.
Bovenaan de manette  (gele pijl), daar onder het pedaal, waarmee de koppeling op de motor bediend wordt (rode pijl) met links daarvan een borgklep (blauwe pijl).
De motor is nu in zijn werk.

Rechts.
Het pedaal is ingetrapt; de motor is uit zijn werk.




kabels
De kabels lopen aan de andere zijde van het stuurwerk over twee schijven, onder de vloer door, weer naar twee schijven en dan naar de hoek van de roef..

Foto: Pieter Klein
Appelscha, 1 augustus 2008
(groot formaat)


lier
Het liertje op de achterkant van de roef.
Op de hoek van de roef drie schijven die de staaldraden voor de 'afstandsbediening' geleiden.


geleiding
De draden worden netjes door een pijp langs de den geleid. Die van het lier gaat via een schijf langs de galg omhoog.







voordek
Gas en koppeling verdwijnen via een dekblok naar beneden.


Menu zijschroeven.


top





Statistieken
















v4.0 P.I.Klein